Debtocracy - Χρεοκρατία

http://www.debtocracy.gr/

από τα καλύτερα ντοκιμαντέρ που έχω δει για την κρίση στην Ελλάδα:

Debtocracy final from ThePressProject on Vimeo.

Debtocracy - Χρεοκρατία

Όταν η δημοκρατία υποτάσσεται στη χρεοκρατία 

του Άρη Χατζηστεφάνου

(τον οποίο απόλυσε ο Αλαφούζος από το Σκαι πριν δυο εβδομάδες)

Το βράδυ της Τετάρτης 6 Απριλίου κλείνουμε την τηλεόραση, στα δελτία των 8 και των 9, και ανοίγουμε το Ιντερνετ. Από τη διεύθυνση xreokratia.gr και debtocracy.gr, από τις 20:00 και μετά θα είναι διαθέσιμο το πρώτο ελληνικό ντοκιμαντέρ που στηρίχθηκε αποκλειστικά στην οικονομική ενίσχυση των θεατών και το οποίο θα διατίθεται χωρίς δικαιώματα χρήσης και αναμετάδωσης.
Οι συντελεστές του Debtocracy συνομιλούν με ορισμένους από τους σημαντικότερους οικονομολόγους, πολιτικούς και δημοσιογράφους που παρουσιάζουν εναλλακτικές ερμηνείες αλλά και προτάσεις για την κρίση δημοσίου χρέους της Ελλάδας και της Ευρωζώνης. Οι δημοσιογράφοι Αρης Χατζηστεφάνου και Κατερίνα Κιτίδη, που υπογράφουν το σενάριο και τη σκηνοθεσία, παρακολουθούν την πορεία χωρών όπως ο Ισημερινός, που δημιούργησαν Επιτροπές Λογιστικού Ελέγχου αλλά και την αντίστοιχη προσπάθεια που ξεκίνησε στην Ελλάδα.
Έχοντας πραγματοποιήσει γυρίσματα στην Ελλάδα και το εξωτερικό, αλλά και μέσα από κινούμενα σχέδια και animation το Debtocracy παρακολουθεί την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας από τη δεκαετία του '70 και εξηγεί τις έννοιες του απεχθούς και του παράνομου χρέους που βαραίνουν και την Ελλάδα.
Στο Debtocracy μιλούν, μεταξύ άλλων, οι ακαδημαϊκοί Ντέιβιντ Χάρβεϊ, Σαμίρ Αμίν, Κώστας Λαπαβίτσας και Ζεράρ Ντιμενίλ, ο φιλόσοφος  Αλέν Μπαντιού, ο επικεφαλής της επιτροπής λογιστικού ελέγχου του Ισημερινού Ούγκο Αρίας, ο πρόεδρος του CADTM Ερίκ Τουσέν, δημοσιογράφοι όπως  o Άβι Λιούις (συγγραφέας/σκηνοθέτης του ντοκιμαντέρ The Take – Η κατάληψη) και ο Ζαν Κατρμέρ (Liberation). Ακόμη προσωπικότητες όπως ο Μανώλης Γλέζος και η αντιπρόεδρος του γερμανικού κόμματος Die Linke Ζάρα Βάγκενκνεχτ. 

Τη μουσική υπογράφει ο Γιάννης Αγγελάκας και το μοντάζ ο Αρης Τριανταφύλλου ενώ την παραγωγή ανέλαβε η εταιρεία BitsnBytes του Κώστα Εφήμερου.
Η δημιουργία του Debtocracy οφείλεται αποκλειστικά στους εκατοντάδες ανώνυμους και επώνυμους «συμπαραγωγούς» μας που κάλυψαν μέσα σε λίγες ημέρες τα έξοδα παραγωγής και συνέχισαν να συνεισφέρουν για τα έξοδα διανομής.

Μπόμπολας, Μακεδονία, Αττική Οδός και Επεκτάσεις

ΜΠΟΜΠΟΛΑΣ ΚΑΙ ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ


Μέχρι πριν λίγους μήνες τα δημόσια οδικά κυρίως έργα, δίνονταν με απευθείας αναθέσεις στον Μπόμπολα. Μετά τις αντιστάσεις που εμφανίστηκαν στη ΝΔ με το νόμο και τη συζήτηση για το βασικό μέτοχο και το φως που ρίχτηκε στην απίστευτη γιγάντωσή του, η κυβέρνηση αναγκάστηκε να κάνει διαγωνισμούς για μια σειρά από έργα. Έτσι πολλοί ανταγωνιστές του ανάλαβαν δημόσια έργα. Όμως το καλό το παλικάρι ξέρει και άλλο μονοπάτι. Έχοντας την πολιτική εξουσία το ρωσόδουλο τετρακομματικό καθεστώς μπόρεσε να βάλει πάλι τον Μπόμπολα στα έργα.
Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί το αεροδρόμιο ''Μακεδονία''. Στον σχετικό διαγωνισμό αρχικού προϋπολογισμού 245 εκατ. Ευρώ, μειοδότης είχε αναδειχθεί η εταιρεία «Αθηνά» με έκπτωση 48,1%. Τελικά όμως το έργο θα εκτελεστεί σε συνεργασία με την εταιρεία «Άκτωρ» του Μπόμπολα. Πως έγινε αυτό; Απλό. Ο δήμος του Θερμαϊκού έκανε προσφυγή στο ΣτΕ και στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Το έργο καθυστερούσε για αρκετό καιρό. Εν τω μεταξύ η εταιρεία κλήθηκε να πληρώσει εγγυητικές επιστολές στις τράπεζες πολύ υψηλού κόστους, με αποτέλεσμα να δηλώσει αδυναμία. Έτσι «οι δύο εταιρείες κατέληξαν σε συμφωνία, ώστε με τη μέθοδο της διεύρυνσης της κοινοπραξίας μερίδιο 30% του έργου να αναληφθεί από τον Ακτορα» (Ελευθεροτυπία, 16-10). Έτσι μετά από λίγο απορρίφθηκαν οι προσφυγές του δήμου στο ΣτΕ και την 31/10 «υπεγράφη η σύμβαση κατασκευής του έργου «επέκταση διαδρόμου προσαπογειώσεων αεροσκαφών 10-28 του Κρατικού Αερολιμένα Θεσσαλονίκης «Μακεδονία» (Καθημερινή, 31-10).


ΜΠΟΜΠΟΛΑΣ ΚΑΙ ΑΤΤΙΚΗ ΟΔΟΣ


Τελικά το συνολικό κόστος της Αττικής Οδού, που θεωρείται ο ακριβότερος ανά χιλιόμετρο δρόμος του πλανήτη ήταν πολλαπλάσιο από το αρχικά προβλεπόμενο. Παρόλο που το έργο είναι συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση, το κράτος αναγκάστηκε να πληρώσει αποκλειστικά από εθνικούς πόρους περίπου 300 εκατ. ευρώ, τα οποία χαρακτηρίστηκαν εκ των υστέρων από την Κομισιόν μη επιλέξιμα, καθώς αφορούσαν παράλληλες εργασίες που έγιναν με απευθείας αναθέσεις. Η Επιτροπή έχει στείλει επιστολή στις ελληνικές αρχές με αφορμή την πρώτη αύξηση των διοδίων (από τα 1,8 στα 2 ευρώ, το 2003) στην οποία εξηγεί ότι, με βάση την ανάλυση κόστους-οφέλους που έχει στα χέρια της, διατηρεί τις αμφιβολίες της για την αύξηση των διοδίων, ειδικά αν αφορά όλες τις διαδρομές. Παρόλα αυτά επαναλήφθηκε το ίδιο σκηνικό με νέα αύξηση τον Σεπτέμβριο του 2004. Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στην επιστολή απαιτείται μελέτη για το κατά πόσο πρέπει να αναπροσαρμοστεί η χρονική διάρκεια της σύμβασης (λήγει τον Σεπτέμβριο του 2022) με βάση το τελικό κόστος κατασκευής αλλά και των αυξήσεων στα τέλη που έχουν επιβληθεί.
Ο έλληνας πολίτης πληρώνει τελικά για τη γιγάντωση του Μπόμπολα 851,75 δραχμές κάθε φορά που μπαίνει στην Αττική Οδό. Όμως το τέρας είναι αχόρταγο. Ο Μπόμπολας επανέρχεται στην Αττική Οδό ζητώντας με απευθείας ανάθεση νέες εργολαβίες. «Ενθαρρυμένη από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα ανοχής που επικρατεί στη χώρα, η διαπλοκή επανέρχεται δριμύτερη στο προσκήνιο προβάλλοντας νέες αξιώσεις. Είναι χαρακτηριστική η πρόταση - απαίτηση που προέβαλε εκ μέρους του ομίλου Ακτωρ - Ελληνική Τεχνοδομική, ο πρόεδρος της εταιρείας Ακτωρ κ. Δ. Κούτρας, να αναλάβει με απευθείας ανάθεση έργο επέκτασης της Aττικής Oδού. Μιλώντας σε ημερίδα με θέμα τα συγχρηματοδοτούμενα έργα, ο κ. Κούτρας πρότεινε την... αυτόματη επέκταση της λεόντειας σύμβασης που είχε επιτύχει στο παρελθόν για την κατασκευή και εκμετάλλευση της Αττικής Οδού. Πρόκειται για έργα εκατοντάδων εκατ. ευρώ συνδεόμενα με τη συνέχιση του οδικού άξονα προς πέντε περιοχές της Aττικής, τα οποία έχουν σχεδιαστεί από την προηγούμενη κυβέρνηση (Καθημερινή, 21-10).


Ο ΜΠΟΜΠΟΛΑΣ ΜΠΛΟΚΑΡΕΙ ΟΣΑ ΕΡΓΑ ΔΕΝ ΠΑΙΡΝΕΙ


Προσφυγή για το Μετρό Θεσσαλονίκης υπέρ του Μπόμπολα έγινε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Έτσι «η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά από το ΥΠΕΧΩΔΕ να παγώσει οποιαδήποτε διαδικασία έως ότου εξετάσει και αποφανθεί επί των αναφορών δύο κοινοπραξιών υπό τον «Ακτορα» και τον «Αβακα», οι οποίες μετείχαν στον διαγωνισμό, στον οποίο η υπό την ΑΕΓΕΚ κοινοπραξία αναδείχθηκε προσωρινός ανάδοχος (Καθημερινή, 1-11).
Με παρέμβαση της Κομισιόν μπλοκάρεται επίσης και η διαδικασία υπογραφής της σύμβασης για την κατασκευή του έργου Μαλιακός - Κλειδί, για «σοβαρές ενδείξεις παραβιάσεως του κοινοτικού δικαίου» και καλείται η Ελλάδα να δώσει εξηγήσεις για τις διαδικασίες που οδήγησαν στην επιλογή του αναδόχου. Τα έργα αυτά δεν αφορούν το φονικό «πέταλο», αλλά την επίσης επικίνδυνη περιοχή των Τεμπών. Η καταγγελία έγινε από εταιρεία που μετείχε στον διαγωνισμό και δεν κατονομάζεται στην επιστολή. Ωστόσο θεωρείται ότι προέρχεται από κάποια από τις εταιρείες «Ελληνική Τεχνοδομική-ΤΕΒ», «J&P-Αβαξ» και Vinci, του ομίλου που αποκλείστηκε.

Το Δημόσιο παίρνει το ποσοστό του, όχι επί των ακαθάριστων εσόδων, αλλά επί των κερδών  που η Κοινοπραξία μαγειρεύει όπως θέλει! Με διεθνή διαγωνισμό να γίνει η «επιμήκυνση» της εκμετάλευσης και να δοθεί σε όποιον προσφέρει τα περισσότερα στο κράτος! Το κίνημα κατά των διοδίων που μέρα με τη μέρα φουντώνει σ’ όλη τη χώρα φέρνει στην επικαιρότητα, εν όψει μάλιστα και της… επιμήκυνσης που επιδιώκει η κοινοπραξία (Μπόμπολας και Σία), τη σύμβαση της Αττικής οδού, που σύμφωνα με τα στοιχεία που φέρνει το «ΠΑΡΟΝ» σήμερα στο φως, πρόκειται για μια κυριολεκτικά ΛΗΣΤΡΙΚΗ σύμβαση.

Αφού η απόδοση για το κράτος από τα διόδια που εισπράττονται δεν υπολογίζεται επί των ακαθάριστων εσόδων, αλλά επί των… κερδών! Που φυσικά η κοινοπραξία φροντίζει να εμφανίζει όσο το δυνατόν μικρότερα… Φουσκώνονται τα έξοδα με ένα κάρο θυγατρικές εταιρείες (όπως για το πλύσιμο του δρόμου, τον καθαρισμό, τη δενδροφύτευση και το πότισμα κ.λπ.), έξοδα που δεν αποκλείεται να γίνονται για άλλες δραστηριότητες της κοινοπραξίας και να χρεώνονται στο κορόιδο το κράτος. Η σύμβαση παραχώρησης υπογράφηκε επί κυβέρνησης Σημίτη, το 1996, που δέχθηκε το ελληνικό Δημόσιο να παίρνει κυριολεκτικά ψίχουλα! Και ενώ με την κίνηση που παρουσιάζει η Αττική οδός -πλέον δεν επαρκεί, φτάνουν ώρες κάθε μέρα που φρακάρει- και τις προβλέψεις της μελέτης, που υπολόγιζε ότι θα περνούν 125.000 αυτοκίνητα την ημέρα, ενώ έχουν ξεπεράσει τα 300.000, η κοινοπραξία θα έπρεπε να έχει σχεδόν πάρει τα λεφτά που έβαλε και η Αττική οδός να περάσει στο Δημόσιο, με το κόλπο της απόδοσης επί των καθαρών κερδών, είναι άγνωστο για πόσα χρόνια θα έχει ακόμη στα χέρια της τη χρυσοφόρα κότα η κοινοπραξία (ο Όμιλος Μπόμπολα ουσιαστικά). Και εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι είναι άγνωστο πόσα εισπράττει το Δημόσιο κάθε χρόνο από την Αττική οδό. Στο πλαίσιο της «διαύγειας» και της δέσμευσης του πρωθυπουργού ότι θα βγαίνουν όλα στο φως, ο υπουργός Οικονομικών θα πρέπει να δώσει στη δημοσιότητα, ανεβάζοντάς τον στο διαδίκτυο, όλον τον λογαριασμό με το τι πήρε όλα αυτά τα χρόνια η κοινοπραξία από την Αττική οδό και τι πήρε το Δημόσιο. Επιμήκυνση με διαγωνισμό και αλλαγή όρων Όλα αυτά θα πρέπει να συνυπολογιστούν στην οποιαδήποτε απόφαση για επιμήκυνση της εκμετάλλευσης της Αττικής οδού. Τη διεκδικεί η Κοινοπραξία Μπόμπολα και Σία και θα είναι άλλο ένα σκάνδαλο αν δοθεί χωρίς διεθνή διαγωνισμό. Και το σκάνδαλο θα είναι τεράστιο, αν η επιμήκυνση γίνει με τον ίδιο ληστρικό όρο, να υπολογίζεται η απόδοση υπέρ του Δημοσίου επί των καθαρών κερδών και όχι επί των ακαθάριστων εσόδων. Δηλαδή επί της σημερινής τιμής των 2,80 ευρώ να εμφανίζει π.χ. η κοινοπραξία ότι τα έξοδα είναι 2,50 ευρώ και τα καθαρά κέρδη 0,30! Τι προβλέπει η σκανδαλώδης σύμβαση για την Αττική οδό Η Σύμβαση Παραχώρησης για την Αττική Οδό υπογράφηκε μεταξύ του ελληνικού Δημοσίου και της παραχωρησιούχου κοινοπραξίας τον Μάιο του 1996 και κυρώθηκε από τη Βουλή με τον Νόμο 2445/1996. H παραχωρησιούχος ανέλαβε την υποχρέωση να κατασκευάσει και στη συνέχεια να λειτουργήσει το έργο, με αντάλλαγμα την είσπραξη διοδίων στη διάρκεια της περιόδου παραχώρησης. Η περίοδος αυτή λήγει το αργότερο το έτος 2024, διακόπτεται όμως όταν επιτευχθεί η προβλεπόμενη στη σύμβαση μέγιστη απόδοση του μετοχικού κεφαλαίου της παραχωρησιούχου. Η απόδοση αυτή υπολογίζεται επί των καθαρών κερδών του, με βάση τις οικονομικές καταστάσεις που υποβάλλει στις πιστώτριες τράπεζες και το Ελληνικό Δημόσιο στο τέλος κάθε οικονομικού έτους. Σύμφωνα με σχετικό άρθρο της Σύμβασης Παραχώρησης του 1996, συμφωνήθηκε ότι η απόδοση του μετοχικού κεφαλαίου δεν μπορεί να ξεπεράσει το 13%. Αν η παραχωρησιούχος το ξεπεράσει, υποχρεούται να επιστρέψει το έργο στο ελληνικό Δημόσιο. Από τα στοιχεία εσόδων και εξόδων που υποβάλλονται κάθε χρόνο εμφανίζεται ότι η παραχωρησιούχος δεν έχει ξεπεράσει μέχρι στιγμής αυτό το όριο. Αυτό είναι και το σκανδαλώδες για το ελληνικό Δημόσιο σημείο της σύμβασης: Η απόδοση του μετοχικού κεφαλαίου στηρίζεται στα καθαρά κέρδη, δηλαδή στη διαφορά εσόδων-εξόδων της παραχωρησιούχου και όχι σ’ ένα εύκολα ελέγξιμο μέγεθος, όπως είναι τα ακαθάριστα έσοδα από τα διόδια. Διαπιστώνεται δηλαδή ότι το σκέλος των εξόδων αποτελεί το ετεροβαρές για το Δημόσιο σημείο αυτού του τύπου των συμβάσεων. Συμβάσεις παραχώρησης για τους πέντε μεγάλους αυτοκινητόδρομους Οι γενικές αρχές για την κατασκευή, λειτουργία και συντήρηση των πέντε αυτοκινητοδρόμων μέσω συμβάσεων παραχώρησης, τέθηκαν από το 2001. Ξεκίνησαν αμέσως μετά οι τεχνικές και οικονομικές μελέτες και οι συμβάσεις που υπόγραψε το ελληνικό Δημόσιο το 2007 προέκυψαν από διεθνείς και απόλυτα διαφανείς διαγωνισμούς, στους οποίους επελέγησαν χωρίς καμιά εξαίρεση οι οικονομικά πλέον συμφέρουσες για το Δημόσιο προσφορές. Τα αποτελέσματα των διαγωνισμών εγκρίθηκαν από όλες τις αρμόδιες διοικητικές και δικαστικές αρχές, τόσο της χώρας μας όσο και της ΕΕ που απέρριψαν κατηγορηματικά και έθεσαν στο αρχείο όλες τις ενστάσεις και προσφυγές των άλλων διαγωνιζομένων. Όλες οι συμβάσεις με το σύνολο των σχεδίων και των παραρτημάτων τους παρουσιάστηκαν και συζητήθηκαν διεξοδικά στη Βουλή, ψηφίστηκαν δε και από τη σημερινή κυβέρνηση, (τότε αντιπολίτευση). Ως προς το ύψος των διοδίων, η μέγιστη χρέωση των 0. 04 ευρώ ανά χιλιόμετρο είχε επιλεγεί ήδη από το 2003 -γι’ αυτό και οι συμβάσεις αναφέρονται σε τιμές της εποχής εκείνης- και φθάνει μόλις το 50 με 60% του αντίστοιχου ευρωπαϊκού μέσου όρου όπως φαίνεται στα διαγράμματα υπηρεσιών της ΕΕ που έχουν δημοσιοποιηθεί κατ’ επανάληψη. Τα διόδια στην Ελλάδα είναι επομένως από τα φθηνότερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν παύουν όμως να είναι πράγματι ακριβά για τους μικρούς μισθούς των εργαζομένων που τα χρησιμοποιούν συχνά για τη δουλειά τους. Με την εμπειρία της αδυναμίας της σύμβασης για την Αττική οδό, το ΥΠΕΧΩΔΕ αποφάσισε το 2005 να επιλέξει ένα άλλο αντικειμενικό μοντέλο σύμβασης παραχώρησης που αγνοεί τα έξοδα του παραχωρησιούχου και στηρίζεται μόνο στα ακαθάριστα έσοδα από τα διόδια. Στις προσφορές τους οι υποψήφιες κοινοπραξίες υποβάλλουν δεσμευτικό οικονομικό χρονοδιάγραμμα των ποσοστών που υποχρεούνται να επιστρέφουν κάθε εξάμηνο στο Ελληνικό Δημόσιο, υπολογιζόμενων όμως επί των ακαθάριστων εισπράξεών τους από τα διόδια. Τον διαγωνισμό κερδίζει όποιος προσφέρει τα περισσότερα ακαθάριστα έσοδά του στο ελληνικό Δημόσιο. Τα αποτελέσματα αυτού του απόλυτα αντικειμενικού τρόπου αξιολόγησης των προσφορών για τις συμβάσεις των πέντε νέων μεγάλων αυτοκινητόδρομων, μήκους 1.417 χιλιομέτρων, υπήρξαν εντυπωσιακά και ιδιαίτερα επωφελή για το δημόσιο συμφέρον: Το μεγαλύτερο μέρος των ακαθάριστων εισπράξεων από τα διόδια τέλη των αυτοκινητοδρόμων και συγκεκριμένα το 68% (τα 68 ευρώ από κάθε 100 ευρώ εισπράξεων, κατά μέσο όρο σε όλη τη διάρκεια της παραχώρησης), καταβάλλεται υποχρεωτικά και εγγυημένα κάθε χρόνο από τους παραχωρησιούχους στο ελληνικό Δημόσιο. Η καταβολή αρχίζει από το 2012 μέχρι το 2037 οπότε λήγουν οι συμβάσεις και επιστρέφουν τη διαχείριση και τα έσοδα όλων των αυτοκινητοδρόμων στο ελληνικό Δημόσιο. Να απαλλάξει εργαζόμενους από την καταβολή διοδίων Επομένως το κράτος θα εισπράξει περί τα 23 δισ. ευρώ μέχρι το 2038 που θα διατεθούν σε όλη την υπόλοιπη ξεχασμένη Ελλάδα για τα δεκάδες χιλιάδες χιλιόμετρα των σημερινών προβληματικών δρόμων μας. Λόγω της μεγάλης οικονομικής κρίσης που πλήττει ιδιαίτερα και τους εργαζόμενους σε προαστιακές περιοχές, το ελληνικό Δημόσιο μπορεί να διαθέσει μικρό τμήμα αυτών των εσόδων του για να τους απαλλάξει τελείως από τα διόδια, με τη χορήγηση καρτών ελεύθερης διέλευσης.

Τα golden boys της Goldman Sachs

Τα golden boys της Goldman Sachs

Δημοσιευμένο στις 30 Μαρ 2011 | ΠΑΝΔΩΡΙΚΩΣ | Συντάκτης: Κώστας Βαξεβάνης

Στον αριθμό 133 της οδού Φλίτ στο Λονδίνο, άντρες με σκουρόχρωμα κοστούμια και γυναίκες με ακριβά ταγέρ και ακόμη πιο ακριβές γόβες, περνούν την γυάλινη περιστρεφόμενη πόρτα και χάνονται στο εσωτερικό του κτηρίου. Είναι ένα πέτρινο κτήριο με δωρικούς κίονες και ένα ρολόι στην πρόσοψη. Δεν υπάρχουν πινακίδες, δεν υπάρχουν διακριτικά. Είναι ένα από τα πολλά κτήρια (το κεντρικό) της Goldman Sachs στο Λονδίνο

Στέκομαι απέναντι και παρατηρώ, αυτούς που μπαινοβγαίνουν στο κτήριο. Καλοσιδερωμένοι γιάπηδες, με υπεροπτικό βλέμμα που κάλλιστα θα μπορούσες να μπερδέψεις με εκείνους τους ιεραπόστολους των νέων θρησκειών που κυκλοφορούν στο δρόμο με κοστούμι και ένα ταμπελάκι που λέει το όνομα και την θέση τους στην πεφωτισμένη κλίμακα της φιλεύσπλαχνης αλλά πάντα τιμωρητικής θρησκείας. Η ομοιότητα δεν είναι τυχαία. Είναι και οι ίδιοι, ιεραπόστολοι του χρήματος. Προφήτες των αγορών

Έχουν γραφτεί πάρα πολλά για αυτούς τους ταλιμπάν του εξτρεμιστικού καπιταλισμού. Για τους εκπροσώπους της αγοραίας σωτηρίας. Και το «αγοραίας» δεν προκύπτει από το αγορές αλλά από το αγορασμένος. Δουλεύουν ασταμάτητα, η συλλογική τους συνείδηση είναι απλωμένη πάνω στο αόρατο δίκτυο της εταιρείας, καθοδηγούν υπουργούς και οικονομίες, και όταν μετά από μερικά χρόνια φεύγουν από την Goldman Sachs προωθούνται σε κυβερνήσεις και κρατικούς μηχανισμούς. Μια κανονική σκοτεινή σέχτα που φωτίζεται μόνο από τη λάμψη του χρήματος.

Μέχρι πριν από τριάντα χρόνια, τα κέρδη από τις επενδύσεις, επενδύονταν και πάλι για να δημιουργήσουν νέο κέρδος. Αυτή ήταν η βασική λειτουργία του καπιταλισμού. Ξαφνικά οι επένδυση του χρήματος έπαψε να είναι παραγωγική. Έγινε αεριτζίδικη. Τράπεζες όπως η Goldman, δημιούργησαν προϊόντα τα οποία προσέφεραν κέρδος, χωρίς καμιά παραγωγική επένδυση. Μπορούσες να αγοράσεις ένα τραπεζικό προϊόν , το οποίο μπορούσε να είναι απλώς ένα στοίχημα για το αν θα χρεοκοπήσει μια χώρα και να κερδίσεις απ αυτό. Η οικονομία έγινε από παραγωγική, ιπποδρομιακή. Και ονομάστηκε αγορά (βλέπετε οι όροι «ιππόδρομος» και «στοίχημα» ήταν πιασμένες από τον ΟΠΑΠ)

Τα καλοντυμένα κοράκια τραπεζών όπως η Goldman, άρχισαν να πουλούν αέρα, -ευνοϊκούς ανέμους τους παρουσίαζαν- που κάποια στιγμή θα γινόταν θύελλες. Το σύστημα λειτουργεί απλά. Οι «τραπεζίτες» της Goldman, είναι σύμβουλοι κυβερνήσεων και επιχειρήσεων. Αυτοί που αποφασίζουν να αγοραστούν τα προϊόντα και οι συμβουλές τους, είναι πρώην στελέχη της Goldman Sachs και νυν υπουργοί. Όταν ολοκληρωθεί η «παροχή υπηρεσιών», ένας οίκος αξιολόγησης αφού πληρωθεί πάλι από τις κυβερνήσεις, συμπεραίνει πως όλα είναι καλά. Η μικρή λεπτομέρεια είναι πως οι μέτοχοι αυτού του νταβατζή της αγοράς που λέγεται αξιολογητής, είναι και μέτοχοι της Goldman Sachs. Οπότε αν πληρώσεις όλα θα πάνε καλά. Ταυτόχρονα όμως η Τράπεζα, έχοντας όλες τις πληροφορίες για ένα κράτος, την κυβέρνηση και την οικονομία της, μπορεί να δημιουργήσει ένα προϊόν (ένα στοίχημα δηλαδή) το οποίο θα διαθέσει στην αγορά. Θα κερδίσει και απ αυτό, και αν θέλει μπορεί να χειραγωγήσει την οικονομία της χώρας. Ακούγεται τρομακτικό, αλλά είναι ακόμη χειρότερο

Το 2001, η κυρία Αντιγόνη Λουδιάδη, ένα στέλεχος της Goldman στο Λονδίνο, πρότεινε στα αφεντικά της, να πλησιάσουν την ελληνική κυβέρνηση και να της προτείνουν να αποκρύψουν το ελληνικό χρέος για να καταφέρει να μπει στην ΟΝΕ. Η κυβέρνηση Σημίτη δέχτηκε. Tμήμα των δαπανών Άμυνας, μετατράπηκαν σε ένα swap και μέσω της Εθνικής Τράπεζας, πουλήθηκαν και αγοράστηκαν. Με έναν πολύπλοκο τρόπο το χρέος εμφανίστηκε μικρότερο.Μπήκαμε στην ΟΝΕ με όλες τις ψεύτικες προυποθέσεις και τους ούριους ανέμους της Goldman Sachs και σήμερα θερίζουμε θύελλες. Η Goldman πήρε 330 εκατομμύρια αμοιβή. Κανένας δεν γνωρίζει όμως τι υποθήκες μπήκαν για τα swaps. Τι ξεπουλήσαμε δηλαδή προκειμένου να «εξυπηρετηθούμε». Η Goldman από την άλλη,όταν ξεκίνησε η κρίση, δημιούργησε στο Λονδίνο τον πρώτο λογαριασμό όπου κάποιος μπορούσε να ποντάρει υπέρ της χρεωκοπίας της Ελλάδας. Τρελά κέρδη. Και το μήνυμα σαφές: «ο πρώην πελάτης καταρρέει, εμείς ξέρουμε καλύτερα»

Τον Νοέμβριο του 2009, η Goldman , έστειλε ένα από τα πιο ισχυρά στελέχη της ,να συναντηθεί με τον πρωθυπουργό και να προτείνει την αγορά ενός νέου προιόντος για να βοηθηθούμε στην κρίση. Ο Παπανδρέου αρνήθηκε και μετά από μέρες το βασικότερο στέλεχος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας με συνέντευξή του παρουσίασε την οικονομία της Ελλάδας υπό κατάρρευση. Το στέλεχος αυτό της Ευρωπαϊκής Τράπεζας ήταν βέβαια πρώην στέλεχος της Goldman Sachs, απ αυτά που προωθούνται στις κυβερνήσεις και τους μηχανισμούς εξουσίας. Οι οίκοι αξιολόγησης, με πρώτο την Moodys, του οποίοι οι μέτοχοι είναι και μέτοχοι της Goldman, άρχισαν στη συνέχεια,την υποβάθμιση της ελληνικής οικονομίας.

Τα υπόλοιπα μάλλον είναι γνωστά. Αυτό που δεν είναι γνωστό είναι πως ο χρηματιστής της Goldman, Πέτρος Χριστοδούλου, στέλεχος της Εθνικής την εποχή που έγινε η απόκρυψη χρέους με τα swaps, είναι σήμερα διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους.

Η Goldman Sachs βεβαίως είναι μία από τις τράπεζες που διαμορφώνουν την αγοραία αντίληψη για τις αγορές. Και ο κύριος Χριστοδούλου δεν είναι ούτε ο πρώτος ούτε ο μοναδικός , που σχετιζόμενος με αυτές τις ομάδες βρέθηκε σε καίρια θέση στην Ελλάδα.

ΥΓ: Ενδεικτικά και μόνο, ο Χένρυ Πόλσον, υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ όταν ξεκίνησε η κρίση, -ο οποίος «έσωσε» τις τράπεζες εκτός από τον βασικό αντίπαλο της Goldman Sachs,- ήταν πρόεδρος της Goldman. Επίσης στελέχη της ήταν ο Ρομάνο Πρόντι πρωθυπουργός της Ιταλίας και επικεφαλής της Κομισιόν, ο Ότμαρ Ίσινγκ νούμερο 2 στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα,ο διοικητής της Τράπεζας του Καναδά και άλλοι πολλοί που χαράσσουν πολιτική, εμφανίζοντάς την ως ανάπτυξη,αναγκαία πολιτική, νόμο των αγορών και άλλα εύηχα. Τους αντίστοιχους έλληνες δεν είναι δύσκολο να τους βρείτε. Αρκεί να παρακολουθήσετε στην τηλεόραση αναλύσεις για την κρίση.
Μπορείτε να μάθετε περισσότερα στην εκπομπή «Κουτί της Πανδώρας» που θα προβληθεί την Πέμπτη το βράδυ στη ΝΕΤ

Ο κλήρος και η τυραννία

ΜΙΛΑΕΙ ΕΝΑΣ ΕΛΛΗΝΑΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΣ ΛΙΓΟ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΟ 1821

Για τις ανάγκες του ρεπορτάζ, σήμερα θα ταξιδέψουμε στο χρόνο. Δύο συνεντεύξεις του «Ιού» με ανθρώπους που έζησαν πριν από 200 χρόνια, μάς δίνουν απαντήσεις σε όλους τους ιστορικούς γρίφους που διχάζουν τα τηλεπαράθυρα τις τελευταίες βδομάδες... 

 

Παρουσιάζουμε σήμερα σε αποκλειστικότητα μια συνέντευξη που θα συζητηθεί. Οσο κι αν αυτό μοιάζει ακατόρθωτο, ο «Ιός» εντόπισε έναν άνθρωπο που μπορεί να δώσει μία απάντηση από πρώτο χέρι στα ερωτήματα που απασχολούν την κοινή γνώμη με αφορμή το βιβλίο Ιστορίας της ΣΤ' Δημοτικού. 

Προειδοποιούμε ότι το περιεχόμενο της συνέντευξης είναι σκληρό και σε ορισμένα σημεία θα προκαλέσει τον σημερινό αναγνώστη. Υποσχεθήκαμε, όμως, στον συνομιλητή μας να σεβαστούμε τις διατυπώσεις του, για να μεταφέρουμε ακριβώς το κλίμα που ζει ο ίδιος το 1806, δεκαπέντε χρόνια πριν ξεσπάσει η Επανάσταση. Του θέσαμε υπόψη τα ερωτήματα που απασχολούν την κοινή γνώμη της χώρας όλες τις τελευταίες μέρες και προσπαθήσαμε να δούμε πώς τα βλέπει αυτός. 

Ποιος είναι ο ρόλος του κλήρου εκείνες τις προεπαναστατικές μέρες; Πώς περιγράφεται η εθνική συνείδηση της εποχής; Τι ιδέα είχαν για την Αρχαία Ελλάδα, το Βυζάντιο και την περίφημη «συνέχεια» του ελληνισμού; 

Ο συνομιλητής μας θέλησε να κρατήσει την ανωνυμία του. Σεβόμαστε την απόφασή του, έχοντας υπόψη τις δύσκολες συνθήκες επαναστατικής δράσης του. Μάλιστα ούτε εμείς οι ίδιοι γνωρίζουμε την ταυτότητά του, γιατί δεν μας επέτρεψε να δούμε καλά το πρόσωπό του. Το μόνο που μπορούμε να πούμε είναι ότι τον συναντήσαμε σε κάποιο σημείο της υπόδουλης Δυτικής Ελλάδας στις αρχές του 1806 και απ' ό,τι καταλάβαμε, μόλις είχε επιστρέψει από ένα ταξίδι στην Ιταλία. 
 

- Οταν ακούτε τη λέξη «πατρίδα» τι ακριβώς καταλαβαίνετε σήμερα;

ΑΠ.: «Πατρίδα» είναι μια λέξη που για όλους σημαίνει τη γη όπου γεννήθηκαν. Μόνο οι ελεύθεροι άνθρωποι μπορούν να κατανοήσουν τη μεγάλη της σημασία, ενώ οι υπόδουλοι την προφέρουν με αδιαφορία. Απ' αυτή την άποψη διαφέρουμε πολύ απ' τους προγόνους μας. Εκείνοι, όταν ορκίζονταν στην πατρίδα τους έτρεμαν και φύλαγαν αυτό τον όρκο μέχρι θανάτου, ενώ εμείς ούτε καν ορκιζόμαστε στο όνομα της πατρίδας μας. Κι αυτό οφείλεται στη δουλεία μας.

- Δηλαδή η λέξη δεν έχει τη σημασία που της δίνουμε εμείς σήμερα; 

ΑΠ.: Τα ονόματα, αγαπητοί μου, παίρνουν τη σημασία τους από την ιδιότητα των πραγμάτων στα οποία αναφέρονται. Κατά συνέπεια, αν κάποιος δεν γνωρίζει κάποιο πράγμα, δεν του χρησιμεύει σε τίποτα η ονομασία του. Οπως κάποιος εκ γενετής αόμματος δεν κατανοεί τίποτα όταν προφέρει τα ονόματα όλων των χρωμάτων, εφόσον ποτέ δεν είδε τα χρώματα, έτσι και οι σημερινοί Ελληνες, λέγοντας «Πατρίδα» δεν καταλαβαίνουν τίποτα άλλο παρά τη γη όπου γεννήθηκαν, επειδή τους λείπει η ελευθερία. 

- Εσείς έχετε διαβάσει αρχαίους συγγραφείς. Πώς κρίνετε τη σημερινή κατάσταση των συμπατριωτών σας σε σχέση μ' εκείνους τους αρχαίους; 

ΑΠ.: Τους περασμένους αιώνες οι Ελληνες προσπαθούσαν να βρουν συζύγους σύμφωνους με τους στοχασμούς τους, τις ιδέες τους, τα ιδιώματά τους και την ηλικία τους. Οι Ελληνες όμως των τελευταίων αιώνων βλέπουν μόνο τα χρήματα ή το κάλλος των υποψηφίων συζύγων τους και μάλιστα πολλοί νυμφεύονται σε ξένη γη και παίρνουν ξένες για γυναίκες. Τότε τα παιδιά ήταν γλυκιά ελπίδα των γονέων, ενώ τώρα τα θεωρούμε πρόξενο βασάνων. Η ελεύθερη μητέρα τότε θήλαζε τα παιδιά της μόνη της και αυτό την χαροποιούσε ιδιαίτερα. Σήμερα η κάθε διεφθαρμένη δούλη της Γαλλίας ή της Ιταλίας και μερικές ψευτοαρχόντισσες της Κωνσταντινούπολης μόλις που καταδέχονται να μιλάνε στα παιδιά τους και σιχαίνονται να τα ασπαστούν. Πολλές απ' αυτές ούτε καν γνωρίζουν τα παιδιά τους, επειδή αμέσως μόλις γεννηθούν τα αρπάζει μια ξένη υπηρέτρια και τα μεταφέρει στα φροντιστήρια ή μάλλον στα κολαστήρια απ' τα οποία δεν βγαίνουν παρά μετά από δεκαπέντε χρόνια. Πώς να μην πάψει, λοιπόν, και η αγάπη των παιδιών προς τους γονείς; Σ' αυτό το σημείο μάς έφερε η δουλεία. Εύκολα, λοιπόν, μπορείτε να καταλάβετε το χρέος των ελεύθερων λαών να διαφεντέψουν την πατρίδα τους. 

- Πώς νομίζετε ότι δημιουργήθηκε αυτό το χάσμα από την αρχαιότητα μέχρι τις μέρες σας;

ΑΠ.: Η Ελλάς, ω αγαπητοί μου, άκμαζε οχτακόσια χρόνια προ Χριστού και βρισκόταν στο απώτατο σημείο της ευτυχίας της. Από τη στιγμή, όμως, που πήρε για πρώτη φορά στα χέρια του το 375 π.Χ. το μακεδονικό σκήπτρο ο Φίλιππος, ο πατέρας του Μεγάλου Αλεξάνδρου, άρχισε δυστυχώς να μολύνει την ελεύθερη γη της Ελλάδας με την ανεξάρτητη εξουσία του. Ηταν πολύ φιλόδοξος, αλλά ταυτόχρονα φιλομαθής και δίκαιος, όταν τον συνέφερε. Λίγο λίγο κατάφερε να εξασφαλίσει τη φιλία των περισσότερων αρχηγών των τότε ελληνικών πόλεων και έτσι προετοίμασε μεγάλες νίκες για τον γιο του ενώ για την πατρίδα του και όλην την Ελλάδα έναν επικείμενο και άφευκτο αφανισμό. Εξαιτίας του άρχισε αμέσως ο πόλεμος αναμεταξύ των, αυξήθηκαν οι διχόνοιες και σταδιακά φθειρόταν η ελευθερία της Ελλάδας, έως το 146 π.Χ. όταν αφανίστηκε παντελώς από τη ρωμαϊκή υπεροχή.

- Ωστόσο, υπήρξε στη συνέχεια το Βυζάντιο.

ΑΠ.: Από τότε που στερεώθηκε ο χριστιανισμός έως το 1453, αντί να μεγαλώσουν τα μέσα απελευθέρωσης των Ελλήνων δυστυχώς μειώνονταν. Η δεισιδαιμονία και ο ψευδής και μάταιος ζήλος των ιερέων και των πατριαρχών κατακυρίευσαν τις ψυχές των αυτοκρατόρων, οι οποίοι αντί να φροντίζουν να διοικούν το λαό, το μόνο που τους απασχολούσε ήταν οι έριδες ανάμεσά τους και το κτίσιμο εκκλησιών. Υπήρξαν τότε στην Ελλάδα τρεις εξουσίες: ο τύραννος, το ιερατείο και οι ευγενείς, οι οποίοι για έντεκα αιώνες έφθειραν τους Ελληνες και ερήμωσαν την Ελλάδα. 

- Δηλαδή θεωρείτε και σήμερα, το έτος 1806, υπεύθυνο το ιερατείο για την υποδούλωση των Ελλήνων;

ΑΠ.: Δύο είναι, φίλοι μου, τα αίτια που μας κρατούν αλυσοδεμένους στην τυραννία: το αμαθές ιερατείο και η απουσία των αρίστων συμπολιτών μας. Ξέρω ότι όσα πω παρακάτω θα συγχύσουν μερικούς αρχιεπισκόπους και ιερείς και θα θέλουν να ρίξουν στην πυρά τη συνέντευξη αυτή όσοι φοβούνται το φως της αλήθειας. Γι' αυτό κρίνω αναγκαίο να τους προειδοποιήσω ότι το πατριωτικό μου χρέος με προστάζει να πω την αλήθεια και δεν φοβάμαι ούτε τους αμαθείς, ούτε τους σπουδαίους.

- Μιλήστε μας κατ' αρχάς για τους ευγενείς.

ΑΠ.: Τι να σας πω για την τάξη αυτή της ολιγαρχίας, των λεγομένων ευγενών; Αυτοί θεωρούν το εαυτό τους τόσο διαφορετικό από τους άλλους ανθρώπους ώστε μόλις καταδέχονται να τους ακούσουν και βέβαια δεν τους αποκρίνονται ούτε ποτέ τους συναναστρέφονται. Αυτοί έχουν στα χέρια τους όλα τα πραγματικά πλούτη της επικράτειας, δηλαδή τα χωράφια, τα αμπέλια και ολόκληρα χωριά που τα νοικιάζουν στο λαό με τρόπο ώστε ο λαός είναι σχεδόν δούλος μισθωτός απ' αυτούς και δουλεύει για το δικό τους κέρδος. 

- Βλέπουμε ότι εκτός από τους ευγενείς δεν έχετε σε μεγάλη υπόληψη τους ιερείς και τους πατριάρχες. Ποιος είναι ο ρόλος τους σήμερα;

ΑΠ.: Κατ' αρχάς παρακαλώ με δάκρυα τους σοφούς και ενάρετους άνδρες που φέρουν το σεβάσμιο ένδυμα της ιερωσύνης να με συγχωρήσουν που τολμάω να ελέγξω με αυστηρότητα τους ανάξιους και αμαθείς καλογέρους και να αποδείξω με γεωμετρική βεβαιότητα το πόσο κακό προξενούν σήμερα στην Ελλάδα. Δεν είναι λίγοι οι ιερωμένοι εκείνοι που αξίζουν την ευλάβειά μας, για παράδειγμα ο σοφός οικονόμος των Ιωαννίνων κυρ Κοσμάς Μπαλάνος ή ο ελλογιμότατος δάσκαλος και ιερέας κυρ Ανδρέας στην Κέρκυρα και άλλοι πολλοί. Αλλά σε τι μοιάζει η μιαρή Σύνοδος της Κωνσταντινούπολης με τους ιερούς και θείους αποστόλους του λόγου της σοφίας του Ιησού Χριστού; Μήπως στην ένδεια και την αφιλοκέρδεια που κήρυτταν εκείνοι; Αλλά αυτή είναι γεμάτη από χρήματα που κλέβει κάθε μέρα από τους ταλαίπωρους χριστιανούς. Μήπως στην εγκράτεια και τη χαλιναγώγηση των παθών; Αλλά δεν υπάρχει ξεφάντωμα που να μην συμμετέχουν κάποιοι από τη Σύνοδο, ενώ όλοι έχουν αναίσχυντες και σχεδόν φανερές σχέσεις με δύο και τρεις αρχόντισσες.

- Μας φαίνονται κάπως υπερβολικές αυτές σας οι τοποθετήσεις. Εχετε κάποια πρόσφατα παραδείγματα;

ΑΠ.: Ο σημερινός αρχιερέας των Ιωαννίνων είναι μοιχός και αρσενοκοίτης, χωρίς την παραμικρή συστολή. Είδα εξάλλου με τα μάτια μου πολλές φορές έναν αρχιεπίσκοπο στο μέσο της λειτουργίας να βρίζει, να αναθεματίζει και να δέρνει πολλές φορές τους παπάδες κι ακόμα περισσότερες τους διακόνους.

- Τους κατηγορείτε, όμως, και για μεγάλη φιλαργυρία.

ΑΠ.: Ε, λοιπόν γνώρισα έναν καλόγερο τόσο φιλάργυρο που μόλις του έκλεψαν λίγα χρήματα, ύστερα από ένα μήνα πέθανε από τη θλίψη του.

- Αλλά αυτά ισχύουν και για τον ανώτερο κλήρο;

ΑΠ.: Ο θάνατος κάποιου αρχιεπισκόπου αποδεικνύει καθαρά τον βρομερό χαρακτήρα της Συνόδου. Επειδή τότε γεννιέται ένα μίσος ανάμεσά τους, καθένα από τα μέλη της Συνόδου μετέρχεται κάθε τιποτένιο μέσο για να αποκτήσει την επαρχία που χηρεύει. Και τέλος την καταλαμβάνει όποιος δώσει περισσότερα χρήματα. 

- Δηλαδή, στη βάση του προβλήματος βρίσκεται η φιλαργυρία;

ΑΠ.: Η Σύνοδος δεν καταδέχεται ούτε καν να δει τους φτωχούς, όχι βέβαια και να τους βοηθήσει. Η λύσσα της για τα χρήματα είναι απερίγραπτη. Μέσα εκεί ο ένας προσπαθεί να βλάψει τον άλλο. Επρεπε να ξαναγυρίσει ο Χριστός για να τους φωτίσει, επειδή αυτοί ούτε σκέφτονται ποτέ ν' ανοίξουν κανένα βιβλίο για να φωτίσουν το σκοτισμένο τους μυαλό. 

- Πώς είναι διαρθρωμένοι στις μέρες σας οι θεσμοί της Εκκλησίας;

ΑΠ.: Στην Κωνσταντινούπολη βρίσκεται ο πατριάρχης και η Σύνοδος. Αλλος πατριάρχης βρίσκεται στην Αλεξάνδρεια, άλλος στην Αντιόχεια και άλλος στην Ιερουσαλήμ. Ο πρώτος ονομάζεται οικουμενικός. Αν δεν σημαίνει τίποτα άλλο αυτός ο γελοίος τίτλος μαζί με τους τόσους άλλους τίτλους που φέρει, φανερώνει ότι οι άλλοι τρεις πατριάρχες υπόκεινται σ' αυτόν. Αυτός λοιπόν μοιράζει σ' όλες τις επαρχίες του οθωμανικού κράτους (και μάλιστα στέλνει πολλές φορές και εκεί που δεν υπάρχουν χριστιανοί) κάποιες εκατοντάδες αρχιεπισκόπους, από τους οποίους καθένας έχει τέσσερις ή πέντε επισκοπές στις οποίες στέλνει κι αυτός τόσους επισκόπους. 

- Και πώς γίνεται η εκλογή αυτών των ανθρώπων;

ΑΠ.: Η Σύνοδος αγοράζει τον πατριαρχικό θρόνο από τον αντιβασιλέα του οθωμανικού κράτους έναντι μεγάλου ποσού χρημάτων και μετά τον πουλάει σε όποιον της εξασφαλίσει μεγαλύτερο κέρδος. Αυτόν τον αγοραστή τον ονομάζει πατριάρχη. Κι αυτός, για να πάρει πίσω όσα δανείστηκε για την αγορά του θρόνου, πουλάει τις επαρχίες, δηλαδή τις αρχιεπισκοπές, σε όποιον δώσει περισσότερα και έτσι ορίζει τους αρχιεπισκόπους, οι οποίοι πουλάνε και αυτοί σε άλλους τις επισκοπές τους. Οι δε επίσκοποι τις πουλάνε με τη σειρά τους στους χριστιανούς, δηλαδή απογυμνώνουν το λαό για να βγάλουν όσα ξόδεψαν. 

- Και πώς είναι η ζωή αυτών των αρχιεπισκόπων στις μητροπόλεις τους; Ποιες είναι οι αρετές τους;

ΑΠ.: Τρώνε και πίνουνε σα γουρούνια. Κοιμούνται δεκατέσσερις ώρες τη νύχτα και δύο ώρες το μεσημέρι. Λειτουργούν δυο φορές το χρόνο και όταν δεν τρώνε, δεν πίνουνε, δεν κοιμούνται, τότε απεργάζονται τα πιο αναίσχυντα και τιποτένια έργα που θα μπορούσε κανείς να φανταστεί.

- Τόσο πολύ τρώνε, τέλος πάντων, οι μητροπολίτες αυτοί;

ΑΠ.: Οπως άκουσα από έναν αυτόπτη μάρτυρα, ο σημερινός επίσκοπος Ιωαννίνων τρώει στο πρόγευμα δύο οκάδες γιαούρτι και στο δείπνο μισή οκά σαρδέλες ξεκοκαλισμένες, τις οποίες τρώει με το κουτάλι.

- Καλά η λαιμαργία και η έλλειψη εγκράτειας. Ομως έχετε να τους προσάψετε και ιδιαίτερες σχέσεις με την οθωμανική διοίκηση;

ΑΠ.: Οι επίσκοποι της Αρτας, των Γρεβενών και των Ιωαννίνων είναι οι πρώτοι προδότες του τυράννου, όπως ξέρουν όλοι. Ο επίσκοπος Αρτας εξαπάτησε και πρόδωσε τους ήρωες Σουλιώτες. Είναι δε και οι τρεις ασελγείς, άσωτοι σε ακραίο σημείο, μοιχοί, πόρνοι και φανεροί αρσενοκοίτες.

- Ανεξάρτητα από την προσωπική συμπεριφορά ορισμένων ιερωμένων, μπορούμε να πούμε ότι τουλάχιστον κάποιοι απ' αυτούς εμπνέουν στους Ελληνες την ιδέα της ελευθερίας;

ΑΠ.: Αγαπητοί μου αδελφοί, η σημερινή άθλια και φοβερή κατάσταση του ιερατείου είναι η πρώτη αιτία που καθυστερεί την απελευθέρωση της Ελλάδας. Αυτοί οι αμαθέστατοι, μόλις ακούσουν ελευθερία, τους φαίνεται θανάσιμη αμαρτία. Τι διδάσκουν λοιπόν τον απλό λαό; Τι νομίζετε ότι λένε οι ιεροκήρυκες στην εκκλησία; Μήπως χρησιμοποιούν τις παραβολές του Ευαγγελίου για να παρακινήσουν τους ακροατές τους σε ομόνοια; Αναφέρουν άραγε ποτέ το ρητό «να μάχεσαι υπέρ πίστεως και πατρίδος»; Μήπως εξηγούν ποτέ τι σημαίνει πατρίδα; Μήπως φέρνουν το παράδειγμα του Θεμιστοκλή, του Αριστείδη, του Σωκράτη και άλλων μυρίων ενάρετων και σοφών; 

- Και τότε τι διδάσκουν στις εκκλησίες;

ΑΠ.: Οι ιεροκήρυκες αρχίζουν από την ελεημοσύνη και τελειώνουν με τη νηστεία. Πώς θέλεις να ξυπνήσουν ο Ελληνες από την ομίχλη της τυραννίας; Οι ιεροκήρυκες που είχαν χρέος να τους αποδείξουν την αλήθεια, δεν το κάνουν. Και τι νομίζετε ότι απαντούν οι ψευδοκήρυκες; Λένε «ο Θεός, μας έδωσε την τυραννία εξαιτίας των αμαρτιών μας και πρέπει να την υποφέρουμε με καλή καρδιά και αγόγγυστα και να ευχαριστηθούμε για όσα κάνει ο Θεός». Και ύστερα προσθέτουν και το ρητό «όποιον αγαπά ο Κύριος παιδεύει».

- Μήπως τα λένε αυτά για να παρηγορήσουν τον απλό λαό που υποφέρει;

ΑΠ.: Κακό χρόνο να έχουν κι αυτοί κι η παρηγορία τους. Αυτό είναι χειρότερο απ' την ίδια την αιτία της θλίψης μας και δεν χρησιμεύει σε τίποτα άλλο από το να καταστήσει τους Ελληνες πάντοτε άξιους παρηγορίας. Αυτοί φωνάζουν λέγοντας: «Αγαπητοί, ο Θεός μας έδωσε την οθωμανική τυραννία για να μας τιμωρήσει για τα αμαρτήματά μας και παιδεύοντάς μας στην παρούσα ζωή να μας ελευθερώσει μετά θάνατον από την αιώνια κόλαση». Μ' αυτή την κακή και άτοπη παρηγορία υποχρεώνουν τους Ελληνες αντί να μισήσουν την τυραννία και να προσπαθήσουν να ελευθερωθούν, αντιθέτως να την αγαπούν και μάλιστα να θεωρούν τον εαυτό τους ευτυχή, πιστεύοντας απλοϊκά ότι παιδεύονται στην παρούσα ζωή για να κερδίσουν τον παράδεισο. 

- Μπορεί κάποιοι ιερωμένοι να αντιτείνουν ότι ο φόβος τούς εμποδίζει να κηρύξουν από τον άμβωνα υπέρ της επανάστασης.

ΑΠ.: Αλλά αυτοί δεν είναι που απαρνήθηκαν τα εγκόσμια όταν ενδύθηκαν το φόρεμα της ιεροσύνης; Δεν υποσχέθηκαν αυτοί οι ψεύτες ότι θα θυσιάσουν την ψυχή τους για τη σωτηρία των προβάτων τους; Εγώ δεν τους ζητώ τόσα πολλά απ' τη δειλή τους ψυχή. Εφόσον αυτοί δεν τολμούν να κηρύξουν από τον άμβωνα την αλήθεια, όπως προφασίζονται, ας την πουν τουλάχιστον κατά μόνας σε όσους εξομολογούν. Ας τους διδάξουν το ανθρώπινο είναι, ας τους διδάξουν την αληθινή πίστη των χριστιανών, ας τους μάθουν ποιανών είναι απόγονοι, ας τους αποδείξουν πόσα κακά τους προξενεί η τυραννία και ας παύσουν για μια φορά τα μονότονα λόγια και τις ταυτολογίες.

- Μας κάνουν εντύπωση αυτά που λέτε. Στις μέρες μας γίνεται πολύς λόγος απ' αυτούς που υποστηρίζουν ότι όσα μάθαιναν στην εποχή σας οι υπόδουλοι Ελληνες τα μάθαιναν από τους καλόγερους και τους παπάδες. Και πολλοί αποδίδουν στον κλήρο το πρώτο επαναστατικό κήρυγμα. 

ΑΠ.: Αδελφοί μου Ελληνες, ίσως δεν καταλαβαίνετε πόση δύναμη έχουν τα λόγια των καλογέρων και των πνευματικών στις ψυχές των απλών ανθρώπων που τους ακούνε. Πόσο γρηγορότερα θα μπορούσαμε να ελευθερωθούμε από τον οθωμανικό ζυγό αν οι ιερείς δεν ήσαν αμαθείς όπως είναι, και αν δίδασκαν στην εξομολόγηση με γλυκά λόγια την αλήθεια και την αρετή, την ελευθερία και την ομόνοια και όλα τα μέσα της ανθρώπινης ευτυχίας. Αλλά πώς να φωτίσουν οι σκοτισμένοι και να διδάξουν οι αμαθείς; Ας σωπάσουν, λοιπόν, αν δεν ξέρουν τι να πουν.



«Αντίχριστοι οι επαναστάτες»

Για λόγους δημοσιογραφικής δεοντολογίας, ζητήσαμε και τον αντίλογο σε όσα υποστηρίζει ο ανώνυμος συνομιλητής μας από το 1806 στις διπλανές στήλες. Ανακαλύψαμε, λοιπόν, στο Αγιον Ορος έναν άλλο σημαντικό διανοούμενο εκείνης της εποχής. Πρόκειται για επιφανές στέλεχος της Εκκλησίας και πολυγραφότατο λόγιο. Τα στοιχεία του είναι στη διάθεση της εφημερίδας. Του θέσαμε υπόψη όσα επαναστατικά υποστήριζε ο πρώτος συνομιλητής μας. Εκείνος έφριξε: «Αποφύγετε την Ευρώπη όσο σας είναι δυνατόν και μην αποφεύγετε λιγότερο όσους σας έρχονται από την Ευρώπη. Αποφεύγετε τις σατανικές σκέψεις τους, τις οποίες διαδίδουν χωρίς φόβο ετούτοι οι άθεοι αιρετικοί του άθεου Βολτέρου».

- Δεν θεωρείτε κι εσείς στόχο των σημερινών Ελλήνων την επανάσταση; 

ΑΠ.: Προσέξτε το παράδειγμα που μας έδωσε ο ίδιος ο Ιησούς Χριστός, όταν, βασιλεύς των Ιουδαίων, αφέθηκε να παραδοθεί στα χέρια του αυτοκράτορα, αλυσοδεμένος σαν σκλάβος. Αλλ' αυτοί εκεί, αντιθέτως, μας μαθαίνουν να επαναστατούμε για ν' αποτινάξουμε το ζυγό των κυριάρχων μας. Ο Χριστός επιτάσσει να αποδίδουμε στον καίσαρα τα του καίσαρος. Αυτοί εκεί χρησιμοποιούν την πένα τους και τη γλώσσα τους για να οπλίσουν τα χέρια των υπηκόων, προκειμένου να σφαγιάσουν τους αυτοκράτορές τους. Είναι χριστιανοί αυτοί; Οχι, είναι φανερά αντίχριστοι. Γιατί, διαφορετικά, δεν θα είχαν το θράσος να ξεσηκωθούν εναντίον του Κυρίου, εναντίον των αποστόλων του και αυτών που διδάσκουν την πίστη του, και δεν θα τολμούσαν να εμφυσήσουν την αντίσταση και την επανάσταση εναντίον των ηγεμόνων, και τούτο για να γευθούν σ' αυτή τη σύντομη ζωή λίγες ημέρες ελευθερίας».

- Δηλαδή, δεν θεωρείτε βάρβαρη τη σκλαβιά που υποφέρουν σήμερα οι Ελληνες;

ΑΠ.: Μπορείτε τάχα να παραλληλίσετε τα βάσανα αυτά με τα βάσανα που οι πρώτοι χριστιανοί αναγκάστηκαν κάποτε να υποφέρουν; Σήμερα οι χριστιανοί χαίρονται την καλή τους τύχη, μπορούν να καλλιεργούν τα χωράφια και τα αμπέλια τους. Δεν έχει σημασία αν κατοικούν σε ταπεινές καλύβες ή σε μεγαλοπρεπή παλάτια. Ζουν ήσυχοι στα σπίτια τους. Εχουν κάθε ελευθερία να εμπορεύονται μέσα στις πόλεις και προπάντων είναι ανοιχτές γι' αυτούς οι εκκλησίες τους και οι αρχαίοι ναοί τους και τους επιτρέπεται να οχυρώνονται στη χριστιανική πίστη. 

- Ακόμα κι αν είναι έτσι, τους λείπει πάντως η ελευθερία.

ΑΠ.: Ας αντιπαραθέσουμε αυτή την κατάσταση στην κατάσταση των πρώτων χριστιανών. Οι διωγμοί τους [τότε] δεν είχαν όρια. Τους έσφαζαν σαν αρνιά. Και παρά το γεγονός ότι υπήρχαν ιερείς ή λαϊκοί που παρότρυναν αυτούς τους χριστιανούς εναντίον των αφεντάδων τους, ποτέ ούτε ένας δεν έπεσε σ' αυτή την τρέλα. Και δεν πιστεύουμε ότι αυτό γινόταν από αδυναμία ή επειδή τους έλειπε η ελληνικότητα. Οχι, υπέφεραν για την αγάπη του Ιησού Χριστού και του Ευαγγελίου.

- Δηλαδή, συνιστάτε στους υπόδουλους να υπομένουν τη σκλαβιά;

ΑΠ.: Μα έτσι μόνο λάμπουν και διατηρούνται η πραγματική αρετή και το πραγματικό πνεύμα του χριστιανισμού. Τότε μόνο ανοίγει ο παράδεισος, το τέρμα κάθε πόνου, και γεμίζει αγίους. Και όχι με το βιβλίο του ξεσηκωμού στο αριστερό χέρι και με το ξίφος στο δεξί, ούτε με παράπονα που αποπνέουν εξέγερση, ούτε με τον αντι-χριστιανικό ζήλο. Αποφύγετε, λοιπόν, αδελφοί μου, αποφύγετε αυτούς τους ψευδοφιλοσόφους, για να μείνετε πάντοτε πραγματικοί χριστιανοί. 

*Χωρίζουμε από τον συνομιλητή μας με ανάμεικτα συναισθήματα. Δεν μπορούμε βέβαια να του αποκαλύψουμε ότι λίγα χρόνια αργότερα θα πραγματοποιηθεί αυτή η Επανάσταση που τόσο πολύ απευχόταν. Ακόμα δυσκολότερο είναι να του εξηγήσουμε ότι η Εκκλησία κάποτε στο μέλλον θα διεκδικήσει δάφνες γι' αυτή την επανάσταση, ενώ ο ίδιος, πολύ αργότερα, το σωτήριο έτος 1995, θα ανακηρυχτεί Αγιος από την Εκκλησία της Ελλάδος και το Πατριαρχείο, η δε μνήμη του γιορτάζεται στις 24 Ιουνίου.



ΔΙΑΒΑΣΤΕ

J. L. S Bartholdy
«Ταξιδιωτικές εντυπώσεις από την Ελλάδα 1803-1804» (Απόδοση Φώντας Κονδύλης, εκδ. «Εκάτη» 1993)
Η προεπαναστατική Ελλάδα σε ένα οδοιπορικό γερμανού ταξιδιώτη με ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις για τις συνθήκες ζωής των κατοίκων. Στο τελευταίο μέρος περιλαμβάνεται και περιγραφή του αγώνα των Σουλιωτών εναντίον του Αλή Πασά, χωρίς να κρύβεται ο θαυμασμός του συγγραφέα για τον σκληρό ηγεμόνα.

Κ. Θ. Δημαράς
«Νεοελληνικός Διαφωτισμός» (εκδ. «Ερμής», Αθήνα, 1977)
Κλασική συλλογή μελετημάτων που περιγράφει την πνευματική παραγωγή και τις ιδεολογικές συγκρούσεις που προηγήθηκαν της Ελληνικής Επανάστασης με την ανάπτυξη του ελληνικού κλάδου του μεγάλου κορμού του Ευρωπαϊκού Διαφωτισμού. 
Ο αναγνώστης θα βρει κάποια κλειδιά για την κατανόηση όσων υποστηρίζει ο ανώνυμος συνομιλητής μας στη συνέντευξη που δημοσιεύουμε.

Φίλιππος Ηλιού
«Ιδεολογικές χρήσεις του Κοραϊσμού στον 20ό αιώνα» (εκδ. «Βιβλιόραμα», Αθήνα, 2003)
Αναπτυγμένη μορφή ανακοίνωσης του συγγραφέα στο «Διήμερο Κοραή» που οργάνωσε το 1983 το Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών του ΕΙΕ. Μελέτη για την ιδεολογική χρήση της ιστορίας (όρος που εισήχθη από τον ίδιο τον συγγραφέα το 1976) στην περίπτωση του Κοραή.

Λουκία Δρούλια
«Ενας νεοτεριστής λόγιος στα χρόνια του Διαφωτισμού» (Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας)
Περιγραφή της ζωής ενός λόγιου της εποχής. 
Ομιλία στηριγμένη κυρίως σε στοιχεία απ' τη ζωή του Θεόφιλου Καΐρη και του Βενιαμίν Λέσβιου.
 

 

Ελευθεροτυπία, 1/4/2007

Το Μάρκετινγκ της Τρέλας

Το απόλυτο ντοκιμαντέρ για τη χορήγηση ψυχοτρόπων φαρμάκων – αυτή είναι η ιστορία της εταιρικής επικερδούς σχέσης μεταξύ των φαρμακευτικών εταιριών και της ψυχιατρικής η οποία έχει δημιουργήσει κέρδος 80 δισεκατομμυρίων δολαρίων από την αθέμιτη διοχέτευση των ψυχοτρόπων φαρμάκων σε ένα ανυποψίαστο κοινό.
Αλλά τα φαινόμενα απατούν.
Πόσο έγκυρες είναι οι ψυχιατρικές διαγνώσεις και πόσο ασφαλή είναι τα φάρμακά τους;
Εισχωρώντας πιο βαθιά από το επιχειρηματικό «βερνίκι», αυτό το ντοκουμέντο που αποτελείται από τρία μέρη, αποκαλύπτει την αλήθεια πίσω από τη γλοιώδη κομπίνα του μάρκετινγκ και την επιστημονική απάτη και ξεσκεπάζει μια επικίνδυνη και συχνά θανατηφόρα καμπάνια πωλήσεων.

Νοσοκαπηλεία (ουσιαστικό): «Η ενέργεια του να πείθεις ουσιαστικά ανθρώπους που είναι υγειείς ότι είναι άρρωστοι, ή τους ελαφρώς άρρωστους ότι είναι πολύ βαριά άρρωστοι».
Οι ψυχίατροι το γνωρίζουν. Οι φαρμακευτικές εταιρείες το γνωρίζουν. Και τα στελέχη στο χώρο της διαφήμισης ανά τον κόσμο επίσης το γνωρίζουν.

Η Νοσοκαπηλεία είναι μια αρκετά επιτυχημένη στρατηγική που μετατρέπει συνηθισμένες καταστάσεις της ζωής σε καταστάσεις ψυχιατρικού νοσήματος, κάνοντας τον κάθε άνθρωπο να ανησυχεί για την πιο πρόσφατη «ψυχική ασθένεια» και να απαιτεί κάποιο χάπι.

Σύμφωνα με έναν ειδικό του μάρκετινγκ: «Δεν υπάρχει πιο ασαφής κατηγορία ασθένειας απ' αυτή του άγχους και της κατάθλιψης, όπου σπάνια βασίζεται σε μετρήσιμα σωματικά συμπτώματα κι έτσι μπορεί να ερμηνευτεί μόνο ως έννοια που δεν είναι κάτι χειροπιαστό ή αποδείξιμο».

Και πιάνει. Οι ψυχίατροι και οι φαρμακευτικές εταιρείες έχουν δημιουργήσει μια κερδοφόρα γωνιά στην αγορά που προσφέρει πάνω από 150.000 δολάρια κάθε λεπτό.